- თემები / თეგები: სომხური · ნათესაობა · სემანტიკა · კავკასია · IOL
- წყარო / ენობრივი მოვლენა: სომხური ნათესაობის ტერმინები: მამისა და დედის მხარე
- კონკურსი / კონტექსტი: ნათესაობის სისტემების ტიპოლოგია
- ლინგვისტური მიმოხილვა: სომხურში ბიძისა და მამიდა-დეიდის სახელები გამჭვირვალედ იწყობა: მშობლის სახელი ნათესაობით ბრუნვაში (hor „მამის“, mor „დედის“) + „ძმა“ ან „და“. სომხურ ენას ეძღვნებოდა IOL 2004-ის გუნდური ამოცანა.
ლინგვისტური ამოცანის პირობა
სომხურ ენაში ბევრი ნათესაობის სახელი აგებულია ორი ნაწილისგან — ცოტა ისე, როგორც ლეგოს კუბიკებისგან ვაწყობთ ფიგურას:
ნაწილი 1: მშობლის სახელი კუთვნილებით ფორმაში (ვისი?) ნაწილი 2: თავად ნათესავის სახელი
დავაკვირდეთ, როგორ იცვლება მშობლების სახელები, როცა ისინი კუთვნილებას გამოხატავენ:
| ჩვეულებრივი ფორმა | კუთვნილებითი ფორმა („...ის“) | |---|---| | hayr (მამა) | hor (მამის) | | mayr (დედა) | mor (დედის) |
და შევხედოთ, როგორ იქმნება რთული დასახელებები:
hor + eghbayr (ძმა) = მამის ძმა (ბიძა) mor + kuyr (და) = დედის და (დეიდა) * hor + kuyr (და) = მამის და (მამიდა)
ხედავ პატერნს? ყოველ ჯერზე ვირჩევთ: 1. სწორ კუთვნილებით ფორმას (hor ან mor) — იმის მიხედვით, მამის მხარეზეა საუბარი თუ დედის; 2. სწორ ნათესავის სახელს (eghbayr ან kuyr) — იმის მიხედვით, ძმაზეა საუბარი თუ დაზე.
⚠️ შენი დავალებაა: ამ ლოგიკის გამოყენებით, როგორ ჩაიწერება სომხურად „დედის ძმა“? შეარჩიე სწორი ორსიტყვიანი ვარიანტი.
Armenian Family Code — Interactive IOL & GNOL Linguistics Olympiad Puzzle
Solve this self-contained International Linguistics Olympiad (IOL) & Georgian National Olympiad in Linguistics (GNOL / gnol.ge) puzzle interactively in your browser for free on Shpargalka (https://shpargalka.ge/iol/iol-39) with 4-rung Socratic Vygotsky ZPD hints that guide your reasoning without leaking answers.